iGeneTRAiN – Een overzicht

Duizenden Nederlanders lijden aan terminale ziekten of aangeboren afwijkingen waarvoor orgaantransplantatie de enige beschikbare behandeling is. De afgelopen tien jaar zijn 13 duizend transplantaties uitgevoerd in Nederland en in totaal 1 miljoen wereldwijd. De vraag naar organen blijft alleen maar toenemen door toename van aantal patiënten met een chronische ziekte. Daarnaast blijft afstoting van getransplanteerde organen een probleem op lange termijn en hebben de medicijnen die afstoting moeten voorkomen veel bijwerkingen.

Grote doorbraken zijn gemaakt in de genetica en inmiddels zijn duizenden genen gevonden die verband houden met ziekten in alle belangrijke gebieden. Vaak door gelijkende studies van verschillende onderzoeksgroepen te combineren. Veel van deze bevindingen leiden tot nieuwe aangrijpingspunten voor therapie, nieuwe indicaties voor bestaande medicijnen, preventieve behandelingen en zelfs nieuwe geneesmiddelen.

Bij transplantatie tussen niet-verwante individuen zien we tussen de 4 en 10 miljoen genetische verschillen tussen de genomen van de donor en de ontvanger. Van bepaalde regio’s in het genoom, zoals de HLA regio en de KIR regio, is bekend dat ze van invloed zijn op de gezondheid na transplantatie, maar de kennis van dit gebied staat nog in de kinderschoenen. Er zijn maar weinig studies gewijd aan transplantatiegenetica die voldoende aantallen getransplanteerde individuen bevatten om signalen in het genoom op te pikken. Het is daarom hard nodig om goed gefenotypeerde studies te combineren en daarmee statistische power te vergroten en nieuwe genetische regio’s te vinden. iGeneTRAiN heeft de grote transplantatiegeneticastudies bij elkaar gebracht en bevat nu meer dan dertigduizend individuen uit twaalf landen en met verspreid over het genoom ruim 800.000 genetische varianten getest.

De onderzoekers binnen iGeneTRAiN zijn momenteel bezig met het combineren van al deze gegevens met als doel om genen en specifieke varianten die afstoting veroorzaken te vinden, en ook andere complicaties te vinden die optreden na afstoting. Een aantal studies binnen iGeneTRAiN werken ook aan biomarkers in urine en bloed welke afstoting kunnen bepalen weken of maanden voordat de eerste klinische symptomen zichtbaar worden.